“`html

Çocuk Suçluluğu ve Yeni Yargı Paketi: Uzmanlar Uyarıyor

Pelin Ünker

14 yaşındaki Mattia Ahmet Minguzzi’nin acımasız bir şekilde öldürülmesi sonrası gündeme gelen “suça sürüklenen çocuklar” konusundaki düzenlemelerin, 11. Yargı Paketi taslağında yer alması planlanıyor. Ancak, uzmanlar bu düzenlemelerin sistematik ihmallere neden olabileceği konusunda uyarıda bulunuyor.

Düzenlemenin Meclis gündemine gelmesi öncesinde, çocuk suçluluğuna ilişkin tartışmaların artmaya başladığı gözlemleniyor. Mattia’nın trajik ölümü, “Çocuklara verilen cezalar yetersiz” argümanını güçlendirirken; Adalet Bakanlığı, çocuk suçluluğu ile ilgili ceza sınırlarının gözden geçirileceğini açıkladı.

Düzenlemenin, Türkiye’deki çocuk adalet sistemi içerisinde hangi eksiklikleri gidereceğine dair sorular gündemde. Yeni yargı paketi, mevcut sıkıntılara yönelik yeterli çözümler sunabilecek mi?

Yeni Yargı Paketi Taslağında Neler Var?

11. Yargı Paketi taslağı, Türk Ceza Kanunu’nun 31. maddesinde bulunan “yaş küçüklüğü” hükümlerini koruyor. Bununla birlikte, 15-18 yaş aralığında işlenen adam öldürme suçları için ceza üst sınırının arttırılması gündeme getirildi. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasının 24 yıldan 27 yıla, müebbet cezasının ise 15 yıldan 18 yıla çıkarılması önerilmekte.

• Taslak, ceza infaz kurumlarında çocukların suçtan korunmasına yönelik bireysel müdahale planlarının oluşturulmasını öngörüyor.
• Örgüt faaliyeti kapsamında çocukları kullanan örgüt yöneticilerine verilecek cezanın artırılması hedefleniyor.

Eleştiriler Artıyor

DW Türkçe’ye verilen bilgilere göre, Çocuk Alanında Çalışan Avukatlar Ağı Koordinatörü Avukat Şahin Antakyalıoğlu, taslakta yer alan değişiklikleri eleştiriyor. Antakyalıoğlu, ceza artışı talebinin çocuk adalet sisteminin temel ilkeleri ile çeliştiğini savunuyor:

“Çocuk Adalet Sisteminde cezaların artırılması beklenen caydırıcılığı sağlamamaktadır. Bunun yerine, önleyici hizmetlere yoğunlaşılmalıdır. Kamu kurumlarının görevlerini etkin bir şekilde yerine getirmesi için denetimler yapılmalı ve ihmal edenlerin cezasız kalmaması sağlanmalıdır.”

Fisa Çocuk Hakları Merkezi’nden Ezgi Orak ise yeni düzenlemenin çocukları cezalandırma eğilimi taşıdığını belirtiyor:

“Düzenlemenin rehabilite odaklı olduğu iddia edilse de, aslında çocukların üzerindeki ceza baskısını artırmaya yönelik bir değişiklik söz konusu.”

Erken Müdahale Eksiklikleri

Çocukların suça karışmasını engelleyecek erken uyarı ve destek mekanizmalarının yetersizliği dikkat çekiyor. Uzmanlar, Türkiye’de çocukların infaz kurumlarına girmeden önce ihtiyaç duydukları desteklerin sağlanması gerektiğini vurguluyor.

Antakyalıoğlu, “Çocukların yeniden aynı hatalara düşmemesi için sosyal hizmetler ve önleyici politikaların devreye girmesi kaçınılmaz” diyor.

TÜİK Verileri: Artan Çocuk Suçluluğu

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2024 yılı itibarıyla güvenlik birimlerine suça sürüklenme sebebiyle getirilen çocuk sayısı 202 bin 785 olarak kaydedildi. Bu sayı, 2023’te 178 bin 834 idi ve bir yıl içinde %13’lük bir artış göstermiştir.

Bütüncül Bir Çocuk Koruma Politikası Gerekiyor

Uzmanlar, cezaların artırılmasının yalnızca kamuoyundaki baskıyı hafifletmeye yeteceğini belirtirken, çocukların korunmasına yönelik daha ciddi önlemler alınması gerektiğini ifade ediyor:

“Yeni yargı paketi, çocukları merkezine aldığını iddia etse de, esas talep ‘hiçbir çocuğun ölmemesi’ üzerine odaklanmalıdır. Bu nedenle, yargısal düzenlemelerin yanı sıra sosyal hizmet ve önleyici politikaların güçlendirilmesi şarttır.”

“`